We zijn weer terug! De titel van de eerste aflevering van de nieuwe serie; Cult, Underground & Avant-Garde in de jaren 0-10. Terug zijn zo voelt het voor mij. Het terugkijken, verrast door de spontaniteit en kwaliteit uit die tijd, brengt me weer bij het gevoel van die jaren. Brutaal en hoopvol zo zou je ons kunnen omschrijven. Kunstenaars die tv maken. Alles komt weer terug en dat is inspirerend. Niet in het minst omdat we nu de kwaliteit en het gevoel van toen nog maar eens moeten overtreffen. Het grote voordeel is dat de afleveringen terugkijken met de kennis van nu. Dat is leerzaam en geeft een nieuwe dimensie aan archiveren door tegelijkertijd te actualiseren en te reflecteren. Hoe ging het toen en hoe gaat het nu? We hebben in die jaren tal van onthullingen van beelden gefilmd die natuurlijk nu nog in de stad bestaan. Maar we hebben ook het afscheid van dingen die verdwijnen gefilmd. Woningen die gesloopt werden om plaats te maken voor nieuwe woningen. Rotterdam is een stad en net als iedere stad continu in ontwikkeling. Rotterdam slaapt niet maar werkt hard. Toch is niet alles koek en ei. Helemaal niet.

Een cynische blik is heel gezond tegenover al die mooie praatjes die er bij de meesten voor zoete koek ingaan. Of het eeuwige geklaag over problemen. Wij zijn per slot kunstenaars en dan ook nog van de dwarse soort. Ergens de draak mee steken om het inzichtelijk te maken. Voor onszelf en het publiek. Cult is bij uitstek cynisch. Expres overdrijven en belachelijk doen en maken. Buurtfeesten en openingen zijn een geweldig decor. 

Kunst is voor een select publiek; een elite; in dit geval de cynische elite. Cult tracht het voor iedereen toegankelijk te maken door het in het absurde te trekken. Mensen die van een grapje houden, van diepgang en scherpzinnigheid. Dat gedijt slechts in een luchtige omgeving. 

Underground is tegendraads en onder de radar. Niet luchtig! Weg van de mainstream. Het sjieke intellectuele Avant-Garde past hier wonderwel bij want die houden van een grapje en cynische kritiek. Alle cynici en tegendraadse mensen die ik ken zijn ook idealistisch in hun zendingsdrang de wereld iets kenbaar te maken. Ze zijn te vinden in alle lagen van de bevolking. De middenklasse, welke klasse dan ook. Het is een verspreide elite en dus onbestemde doelgroep. Eigenlijk voor iedereen. Anders zouden we het niet uitzenden. Iedereen kan Antenne Rotterdam cool vinden. Grappig, Innovatief en verbindend om het in marketing termen te gieten. 

Cynisme is wezenlijk anders dan ironie. Bij ironie voel je je verheven boven de situatie. Je schept een afstand. En als het de ander kwaad maakt kun je zeggen dat het een grapje is. Meestal wordt erom gelachen en het zal vast nut hebben in de menselijke omgang. Het absurde  van ons leven is niet iets om ironisch over te doen. 

Zoals het lied van Hajo zingt in de dienst van ongelovigen.

Ironie is onze vijand

Ironie maakt alles kapot 

Cynisme is veel directer, eerlijker en niet te ontkennen. Althans dat vind ik. Ik ben nog steeds de rebel die ik was op mijn veertigste toen ik tv maakte alleen wat wijzer en wat vaker mijn hoofd gestoten. Daarom is het gevoel uit die tijd subliem.

We zweefden op de wolken.

Lieten ons helemaal gaan

Wat we ook deden alles was heel voornaam.

Ik ben nu vijfenzestig. Veel minder energie en geldingsdrang dan toen. Het belangrijkste nu is dat ik het leuk vind om te doen en dat ik er energie van krijg. Want dan hou ik het vol. De grootste uitdaging is of we zoveel later die frisheid en brutaliteit van vroeger terug kunnen krijgen. Als oudere man maak ik me sowieso belachelijk - kijk hem nou - maar wie niet jonger wordt tijdens het ouder worden heeft niets van het leven begrepen; zachte heelmeesters maken stinkende wonden. Veel kijkplezier!